Wspinanie wielowyciągowe - sprzęt - porady
20.06.2016

Wspinanie wielowyciągowe – sprzęt i porady

Wspinanie wielowyciągowe ma swój niezaprzeczalny urok. W wielu rejonach wspinaczkowych powstały drogi wielowyciągowe obite spitami, ringami i innym ,,żelastwem”, co pozwoliło na swobodne wspinanie bez obaw o jakość własnej asekuracji. Jaki sprzęt jest potrzebny, gdy chcemy się powspinać wielowyciągowo? Odpowiedź poniżej.

                       

Dawniej na drogach wspinaczkowych nie było ringów i spitów. Było za to dużo haków, których stan pozostawiał często wiele do życzenia. Ponadto trzeba było dokładać sporo własnej asekuracji. W związku z faktem, że bywa to czasem kłopotliwe, w latach 80-tych XX wieku wielu autorów dróg doszło do wniosku, że zamiast poświęcać sporo czasu na ,,tkanie” asekuracji, wolą się wygodnie i bezpiecznie powspinać. Tak zrodził się pomysł na wspinanie wielowyciągowe.

Dziś obite drogi wielowyciągowe są dość popularne i spotkać je można właściwie w każdym rejonie wspinaczkowym. Tam, gdzie ściany są większe niż 30 metrów znajdziemy obite drogi wielowyciągowe – od całkiem prostych po te naprawdę ekstremalne. Oczywiście dla żądnych przygody wspinaczy wciąż pozostało tysiące dróg na własnej asekuracji. 

Sprzęt wspinaczkowy

Lista sprzętu potrzebnego do wspinania wielowyciągowego nie jest aż tak długa. Jeśli dysponujecie już sprzętem osobistym, liną i ekspresami to macie już ,,prawie” wszystko. Dokupcie tylko kilka karabinków, kask, taśmy i możecie ruszać na większe ściany.

Show must go on 6c na Anica Kuk w Paklenicy (fot. autor)

Show must go on 6c na Anica Kuk w Paklenicy (fot. autor)

Osobiście, posiadam osobny sprzęt (czytaj lżejszy) do wspinania wielowyciągowego i osoby do wspinaczki sportowej, ale to jest rozwiązanie dla pasjonatów. Na początek i do okazjonalnych wielowyciągówek spokojnie wystarczy wam szpej, którego używacie we wspinaniu sportowym. Co więc jest potrzebne?

Lina
Opcje są dwie: lina pojedyncza lub połówkowa, a którą z nich wziąć to już zależy od danej drogi i powrotu z niej. Głównym wyznacznikiem są właśnie potencjalne zjazdy. Jeśli będziecie musieli wrócić z drogi, a zjazdy będą pięćdziesięciometrowe, to liny połówkowe będą lepszym wyborem. Znajdziecie jednak również drogi przygotowane pod zjazdy na linie pojedynczej o długości sześćdziesięciu metrów. Będą one jednak w mniejszości, ale warto się za nimi rozglądać, zwłaszcza jeżeli nie posiadacie liny połówkowej. Trzeba też pamiętać o możliwości przesztywnienia liny, które może występować na niektórych wyciągach – liny połówkowe pozwalają tego uniknąć.

Buty wspinaczkowe
Wspinanie wielowyciągowe wymaga wygodnego i dość luźnego obuwia, takiego abyśmy mogli w nim wytrzymać kilka godzin. Jeśli czujemy dyskomfort, to warto zdejmować je na stanowisku, aby dać choć przez chwilę odpocząć stopom. Zazwyczaj wielowyciągówki mają trudności techniczne poniżej maksymalnego poziomu wspinających się na nich osób, więc nie potrzebujecie bardzo ciasnych, ,,szturmowych” butów.

Może się zdarzyć sytuacja, że na dany wyciąg potrzebne będą ściśle dopasowane buty. Wtedy możecie rozważyć wzięcie dwóch par (na łatwe wyciągi luźne, na trudniejsze bardziej dopasowane), ale są to raczej sytuacje wyjątkowe. O prawidłowym dopasowaniu butów na przykładzie marki Ocun, możecie przeczytać tutaj.

Uprząż wspinaczkowa
Z doświadczenia wiem, że pożądanymi cechami uprzęży na wielowyciągówkę są: łatwy dostęp do szpeju, lekkość i wygoda. Niestety ciężko znaleźć wszystkie trzy cechy w jednym produkcie. Jeśli wspinanie wielowyciągowe uprawiacie sporadycznie, to nie ma znaczenia jaką markę czy model uprzęży wybierzecie– każda będzie wystarczająca.

Pożądanymi cechami uprzęży na wielowyciągówkę są: łatwy dostęp do szpeju, lekkość i wygoda (fot. 8a.pl)

Pożądanymi cechami uprzęży na wielowyciągówkę są: łatwy dostęp do szpeju, lekkość i wygoda (fot. 8a.pl)

Wspinanie wielowyciągowe po drogach obitych, w odróżnieniu od wspinaczki tradycyjnej, nie wymaga zabierania ze sobą dużych ilości sprzętu, więc z powodzeniem możecie zastosować minimalistyczną uprząż do wspinania sportowego, ale taką, która ma minimum cztery szpejarki i dość szerokie pasy udowe, aby dobrze się w niej wisiało na stanowisku. Sam wspinam się zazwyczaj w CT Ascent (liczne szpejarki i duża wygoda), choć jest to raczej uprząż przeznaczona na drogi górskie (lato i zima).

12-15 ekspresów
W opisie dróg do wspinaczki wielowyciągowej zwykle jest zaznaczone ilu potrzebujecie ekspresów. Jeśli nie ma, a wyciągi mają do trzydziestu metrów, to 12-13 ekspresów zazwyczaj powinno wystarczyć. Jeśli mają więcej niż trzydzieści metrów, to zabierzcie ze sobą 14-15 ekspresów. Chyba, że droga oferuje standard obicia na poziomie S3 czy S6, to wtedy odpowiednio mniej. Podobnie jak przy uprzężach, każde atestowane ekspresy będą wystarczające, ale najlepsze efekty dadzą lekkie i dość długie (17, 22 cm) ekspresy (mniejsze przesztywnienie na linie) np. CT Fly-Weight Pro.

Na wielowyciągówkę najlepiej zabrać ze sobą szpej w wersji ,,light" (fot. 8a.pl)

Na wielowyciągówkę najlepiej zabrać ze sobą szpej w wersji ,,light” (fot. 8a.pl)

Przyrząd asekuracyjny
Na wielowyciągówkach najlepiej sprawują się dwufunkcyjne przyrządy asekuracyjne typu „kubek” np. CT Be-UP. Dzięki temu możemy asekurować z górnego stanowiska, jednocześnie przygotowując się na kolejny wyciąg. Jeśli partner odpadnie, to lina zablokuje się w przyrządzie. Na takim przyrządzie możemy również asekurować dwie osoby naraz (tzw. „szybka trójka”). Dla osób, które często wspinają się na wielowyciągówkach, zalecałbym kupno jak najlżejszego przyrządu asekuracyjnego.

HMSy
Zabierzcie ze sobą trzy zakręcane karabinki do operacji sprzętowych. Jeden HMS do przyrządu, a pozostałe dwa nie muszą być już pełnowymiarowymi karabinkami. Ja stosuję patent – oszczędzający kilka gramów – polegający na tym, że mam jeden HMS (dość lekki, o okrągłym przekroju), a pozostałe dwa to małe karabinki zakręcane (np. CT Passion, o wadze 47 gram). Wadą tego rozwiązania jest to, że jeśli zgubicie przyrząd z karabinkiem, to zostaniecie z dwoma małymi karabinkami, przez które półwyblinka będzie słabo chodzić (lub w ogóle). Pewnym rozwiązaniem może być mniejszy – niż standardowy – karabinek zakręcany, ale o zbliżonym przekroju do HMS-a np. CT Nimble CF SG. 

Repy, taśmy i karabinki
Wspinanie wielowyciągowe nie obędzie się bez dwóch repów o grubości 5-6 mm do zjazdów i ewentualnego autoratownictwa. Po za tym potrzebne wam będą dwie taśmy poliamidowe o długości 120 cm i cztery luźne karabinki (lekkie druciaki). Zestaw ten pozwala na zbudowanie dwóch stanowisk (2 ringi). Dodatkowo noszę studwudziestocentymetrową taśmę poliamidową na lonżę.

Woreczek na magnezję i magnezja
Na łatwe wielowyciągówki właściwie nie potrzebujecie magnezji. Przy trudniejszych, bardziej śliskich drogach lub jeśli mocno pocą się wam dłonie, to warto ją zabrać. Jeżeli chodzi o woreczek, to proponuję zamiast paska z klamerką mieć kawałek repika, który czasami może się przydać. Ciekawym patentem może być repik z kevlaru, który łatwiej przewlekać przez dziury/ucha skalne. W razie braków sprzętowych możemy zaimprowizować przelot.

Kask
Jest to element obowiązkowy na drogach wielowyciągowych. W takim terenie ryzyko uderzenia w głowę spadającym kamieniem czy elementem sprzętu osób wspinających się nad nami jest większe niż w skałach. Na rynku mamy różne modele kasków, jedne cięższe, inne lżejsze. Wybór zależy od was, ale kupując kask zwróćcie uwagę na wygodę i to, czy zmieści się pod nim czapka. Sam używałem przez ostatnie lata kasku BD Half Dome i byłem bardzo zadowolony. Pancerny, trwały, ale dość ciężki (340 gramów). W tym roku przyszedł czas na zmiany i teraz wspinam się w CT Orion (230 gramów).

Kask to element obowiązkowy na drogach wielowyciągowych (fot. 8a.pl)

Kask to element obowiązkowy na drogach wielowyciągowych (fot. 8a.pl)

Plecak
Dobór plecaka na wspinaczkę wielowyciągową to właściwie temat na oddzielny artykuł. Wybór na rynku jest ogromny. Przed zakupem plecaka, powinniście zadać sobie pytanie, czy w ogóle go potrzebujecie i czy nie lepiej wspinać się bez niego. Sporo krótkich wielowyciągówek możecie zrobić bez plecaka. Butelkę z wodą możecie przyczepić  do uprzęży, a w kieszeniach upchnąć nieco prowiantu. Jeśli po skończeniu drogi wracacie zjazdami, a nie schodzicie pieszo ścieżką, to nie musicie zabierać butów na zmianę. Jeśli wielowyciągówka jest dłuższa lub pogoda niepewna, to być może wystarczy tylko jeden plecak, który będzie niosła druga osoba w zespole, tak aby prowadzący był bardziej wydajny. Do sportowego wspinania wielowyciągowego powinien wystarczyć lekki model (poniżej 500 gram) plecaka o pojemności ok. 20-30 litrów. Wszystko zależy jakie drogi będziecie robić. Kupując go kierujcie się przede wszystkim tym, żeby był lekki.

Czołówka
Musi mieć moc minimum 100 lumenów. Mocny snop światła może przydać się w nocy podczas wyszukiwania linii drogi lub podejścia/powrotu.

Topo
Jeśli nie znacie drogi na pamięć, to miejcie ze sobą co najmniej jedną z poniższych rzeczy (a najlepiej wszystkie):

  • słowny opis drogi,
  • fototopo, czyli linia drogi wyrysowana w zdjęcie ściany,
  • schemat drogi, bo czasem bywa lepszy od fototopo, zwłaszcza jeśli ściana nie ma wybitnych formacji. Warto zrobić go w dwóch kopiach, dla prowadzącego i asekuranta.

Odzież

Prawidłowy ubiór w górach, niezależnie od uprawianej w nich aktywności i pory roku, to temat na oddzielny artykuł (pisze o tym Piotr Czmoch w artykule poświęconym temu jak ubrać się zimą w góry). Na potrzeby tego tekstu, w kwestii ,,wielowyciągowej garderoby” wspomnę o rzeczach najważniejszych.

Buty podejściowe
Bywa, że aby dotrzeć pod daną drogę trzeba będzie pod nią trochę podejść,  nierzadko w trudnym górskim terenie. I tu najlepiej się sprawdzą buty podejściowe o wysokości poniżej kostki, ale dość sztywne (czasem nawet można dopiąć do nich raki) i posiadające tzw.Climbing Zone, czyli przód buta ogumowany niczym w bucie wspinaczkowym. Taki but dobrze sprawdzi się w trudnym terenie turystycznym, ale też na łatwiejszych wspinaczkowo wyciągach.

Kurtka przeciwdeszczowa z membraną
Raczej nie wybierałbym się na dłuższą drogę bez takiej kurtki. Pogoda potrafi być zmienna, nawet w rejonach charakteryzująych się stabilną pogodą. Warto mieć dodatkową warstwą izolacyjną w razie np. nieplanowanego biwaku, czy załamania pogody. Zwróćmy uwagę, aby model naszej kurtki oprócz wodoodporności był dedykowany wspinaczom, a więc miał dłuższe rękawy czy kaptur możliwy do założenia w kasku, bardziej wytrzymały materiał.

Kurtka puchowa lub primaloft
Podczas wspinania w górach w zimne dni biorę ze sobą dodatkową, lekką kurtkę z primaloftu (gramatura 80g). Idealnie jeśli ma kaptur (z możliwością założenia na kask) i gumowe ściągacze (zmniejszające straty cieplne).

Bielizna termoaktywna
Jeśli spodziewam się, że będzie zimno, to pod ścianą zakładam bieliznę termoaktywną (kalesony i koszulka z długim rękawem). Możecie wybrać tę z wełny merino firmy Icebreaker np. Oasis Bodyfit 200.

Spodnie
Koniecznie długie z kieszeniami na drobiazgi, z mocniejszego materiału z profilowanymi kolanami (łatwiej podnosi się nogi podczas wspinania). Takie spodnie muszą być wytrzymałe na otarcia. Idealnie sprawdzają się spodnie  softshellowe, które dodatkowo ochroniają przed wiatrem.

Wspinanie wielowyciągowe na wielkiej ścianie wymaga dobrej kondycji, siły oraz lekkiego sprzętu (fot. Climbing Technology)

Wspinanie wielowyciągowe na wielkiej ścianie wymaga dobrej kondycji, siły oraz lekkiego sprzętu (fot. Climbing Technology)

Bluza i T-shirt
Bluza musi być lekka, ciepła i z kapturem, raczej z syntetycznych materiałów (np. Powerstretch). Dobrze jeśli ma jedną kieszonkę na piersi. T-shirt zabieram tylko wtedy, gdy spodziewam się upałów. W innych warunkach mam bieliznę termoaktywną z długim rękawem, która służy mi jako pierwsza warstwa.

Czapka i chusta Buff
Mówi się, że przez głowę traci się większość ciepła. Dobra czapka i chusta ważą o wiele mniej niż bluza, koniecznie trzeba je mieć na swoim wyposażeniu.

Rękawiczki
Zazwyczaj noszę ze sobą na wszelki wypadek rękawiczki skórzane np. CT Full Gloves. Na zjazdach chronią skórę na dłoniach przed otarciami i dodatkowo chronią od zimna. Z rękawiczek rezygnuję jeśli pogoda jest upalna, a rejon nie jest typowo górski.

Wspinanie wielowyciągowe – podsumowanie

Jak widzicie, trochę sprzętu musicie mieć, ale na pewno jest go mniej niż podczas wspinania na własnej asekuracji. A radość może być podobna. Polecam sportową wspinaczkę na wielowyciągówkach jako odrębną aktywność lub jako odskocznię od wspinania skałkowego.

Sprzęt już gotowy? A więc pora wyruszyć w drogę (fot. 8a.pl)

Sprzęt już gotowy? A więc pora wyruszyć w drogę (fot. 8a.pl)

Wspinanie wielowyciągowe nie jest odpowiednim sportem dla całkiem początkujących. Jeżeli chcecie spróbować swoich sił na wielowyciągówkach potrzebujecie solidnej bazy. Powinniście dysponować umiejętnościami pozwalającym wam czuć się pewnie na piątkowych drogach. Dobrym pomysłem jest wyprawa z bardzo doświadczonym partnerem, który wyręczy was w ogromie pracy i cierpliwie pozwoli wam się skupić na nowych doznaniach. Jeśli jesteście na początku waszej kariery wspinacza przeczytajcie tekst naszego redakcyjnego kolegi, Janusza Gołębia, który opowiada o tym jak ją właściwie zaplanować.

                   
1% dla TOPR

Udostępnij

W Temacie

Strona wykorzystuje pliki cookies w celach wyłącznie statystycznych. Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były instalowane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na wykorzystanie plików cookies. Dowiedz się więcej.