Zamberlan Salathe GTX RR
794.99 zł
Uwielbiasz trekking, ale jeszcze bardziej ekscytuje Cię pokonywanie trudności w skale? Jeśli via ferrata to Twój świat warto dobrze przygotować się do każdego wyjazdu. Poza niezbędnym sprzętem konieczny będzie też odpowiedni ubiór oraz obuwie.
Via ferrata to nie tylko stalowa lina, klamry i drabinki. Zanim dotrzesz do pierwszego ubezpieczonego odcinka, często czeka Cię podejście, a po zakończeniu drogi jeszcze zejście do doliny. Po drodze pojawia się skała, niewielkie stopnie, trawersy i teren, w którym liczy się pewne oraz precyzyjne stawianie stóp.
Dlatego wybór obuwia na via ferraty jest trochę sztuką kompromisu. But powinien być wystarczająco wygodny na kilka godzin marszu, ale jednocześnie nie może być ciężki, toporny ani pozbawiać Cię czucia podłoża. Nie zawsze też potrzebujesz modelu opisanego przez producenta jako „but na via ferraty”. Znacznie ważniejsze są jego konstrukcja, podeszwa, dopasowanie i to, jak zachowuje się w skalnym terenie. Sprawdźmy więc, jakie buty na via ferraty sprawdzą się najlepiej i na co zwrócić uwagę przy wyborze.
Na via ferraty najlepiej sprawdzają się buty podejściowe lub lekkie, techniczne buty trekkingowe z przyczepną podeszwą, dobrym trzymaniem stopy i odpowiednio sztywnym przodem. Im trudniejsza i bardziej skalna ferrata, tym większą przewagę dają podejściówki, które pozwalają precyzyjnie stawiać stopę na niewielkich krawędziach. Na łatwiejszych trasach, zwłaszcza z długim podejściem i zejściem, dobrym wyborem mogą być wygodniejsze buty trekkingowe.
Szczególnie ważna jest podeszwa. Powinna dobrze trzymać na skale i metalowych stopniach, a jednocześnie zapewniać stabilne podparcie stopy. W wielu butach podejściowych przednia część podeszwy ma tzw. climbing zone – płaski fragment gumy ułatwiający precyzyjne stawanie na niewielkich stopniach skalnych.
Znaczenie ma również sztywność. Bardziej sztywna podeszwa lepiej podpiera stopę na małych krawędziach i ogranicza jej zmęczenie podczas technicznych odcinków. Miększa daje natomiast lepsze czucie podłoża i zwykle większy komfort podczas marszu. Dlatego najlepsze buty na via ferraty powinny łączyć precyzję potrzebną na skale z wygodą wystarczającą na całe podejście i zejście.
Nie mniej ważne jest dopasowanie. Stopa nie powinna przesuwać się wewnątrz buta, szczególnie podczas stawania na krawędziach i schodzenia, ale obuwie nie może być ciasne jak but wspinaczkowy. Via ferrata często oznacza kilka godzin aktywności, dlatego komfort pozostaje równie ważny jak przyczepność i precyzja.
Na większość via ferrat najlepiej sprawdzą się buty podejściowe albo lekkie, niskie buty trekkingowe o technicznym charakterze. Kluczowe jest jednak nie to, do jakiej kategorii producent przypisał dany model, lecz jego konstrukcja: przyczepność, precyzja, dopasowanie i sztywność podeszwy.
Podejściówki zwykle lepiej czują się na skale. Mają przyczepną gumę, precyzyjnie dopasowaną cholewkę i często strefę wspinaczkową w przedniej części podeszwy, która ułatwia stawanie na małych stopniach i krawędziach. W przypadku butów trekkingowych trzeba natomiast uważać na samo określenie „trekkingowe”. Ciężkie, wysokie i bardzo sztywne modele z masywną podeszwą nie będą najlepszym wyborem na ferratę, bo ograniczają czucie podłoża i precyzję stawiania stóp. Zupełnie inaczej wygląda to w przypadku nowoczesnych, lekkich i niskich butów trekkingowych z przyczepną podeszwą – te mogą sprawdzić się bardzo dobrze.
Granica między lekkim butem trekkingowym a podejściówką jest dziś zresztą dość płynna. Im bardziej techniczna i skalna ferrata, tym większą przewagę da podejściówka. Im więcej marszu, tym większy sens ma lekki trekkingowy model o technicznej konstrukcji.
Dobre buty na via ferraty powinny zapewniać wysoką przyczepność na skale, stabilne trzymanie stopy i precyzję podczas stawania na małych stopniach. Równie ważny jest komfort, bo ferrata to zwykle nie tylko odcinek zabezpieczony stalową liną, ale również podejście i zejście.
Warto zwrócić uwagę przede wszystkim na:
Najlepsze buty na via ferraty łączą więc precyzję butów podejściowych z komfortem potrzebnym podczas całodziennej górskiej wycieczki.
Przeczytaj też:
Na większość via ferrat dobrze sprawdzają się niskie buty podejściowe lub trekkingowe, ponieważ zapewniają większą swobodę ruchu i precyzję na skale. Są zwykle lżejsze i lepiej pozwalają pracować stopie, co ma znaczenie podczas pokonywania skalnych stopni i bardziej technicznych fragmentów.
Wysoka cholewka nie jest konieczna na via ferracie. Sam odcinek zabezpieczony stalową liną nie wymaga obuwia za kostkę, dlatego przy typowo letnich trasach niskie modele często będą bardziej naturalnym wyborem.
Wysokie buty warto jednak rozważyć, jeśli ferrata jest częścią długiej górskiej wycieczki, prowadzi przez piargi i nierówny teren albo planujesz poruszać się z cięższym plecakiem czy w gorszych warunkach pogodowych.
Na via ferraty najlepiej sprawdzą się zwykle buty bez membrany. Żelazne drogi najczęściej pokonuje się latem i przy dobrej pogodzie – nie tylko ze względu na komfort, ale przede wszystkim bezpieczeństwo. Mokra skała, burza czy silny deszcz znacząco pogarszają warunki na trasie, dlatego ferraty z założenia planujemy raczej na stabilne okno pogodowe.
W takich warunkach membrana nie daje dużej przewagi, za to może ograniczać oddychalność buta. Modele bez membrany są bardziej przewiewne i lepiej sprawdzają się podczas intensywnego wysiłku w ciepłe dni.
Jeśli nie planujesz zimowych ferrat ani wyjść w chłodnych i mokrych warunkach, buty bez membrany będą w większości przypadków wystarczającym wyborem.
Tak, na via ferratę można iść w zwykłych butach trekkingowych, o ile są lekkie, dobrze dopasowane i mają przyczepną podeszwę. Ważniejsze od samej kategorii buta jest to, jak jego konstrukcja sprawdza się w skalnym terenie.
Najlepiej wybierać raczej niskie, techniczne modele niż ciężkie, sztywne buty z grubej skóry i masywną podeszwą. Zbyt miękki but może słabo podpierać stopę na małych krawędziach, ale zbyt twardy również nie będzie idealny – ogranicza czucie podłoża i precyzję stawiania stóp.
Na łatwiejszych ferratach lekkie buty trekkingowe mogą więc sprawdzić się bardzo dobrze. Nie nomenklatura ma tu największe znaczenie, lecz przyczepność, precyzja, dopasowanie i odpowiednia sztywność podeszwy.
