{"id":67641,"date":"2024-02-29T09:00:00","date_gmt":"2024-02-29T08:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/?p=67641"},"modified":"2024-06-05T14:58:11","modified_gmt":"2024-06-05T12:58:11","slug":"najslynniejsi-polscy-himalaisci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/","title":{"rendered":"Najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci"},"content":{"rendered":"\n

Sporz\u0105dzenie listy najwa\u017cniejszych nazwisk w historii polskiego himalaizmu wydaje si\u0119 banalne. Wystarczy\u0142oby przecie\u017c ograniczy\u0107 si\u0119 do list zdobywc\u00f3w o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w. Ci, kt\u00f3rzy maj\u0105 ich na koncie najwi\u0119cej to w oczywisty spos\u00f3b rozpoznawalne postaci. Najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci maj\u0105 w g\u00f3rskim \u015bwiecie status supergwiazd. Takie podej\u015bcie by\u0142oby jednak zbyt powierzchowne. By\u0142o bowiem wielu wspinaczy niezaprzeczalnie znacz\u0105cych, kt\u00f3rych kariery sko\u0144czy\u0142y si\u0119 zbyt wcze\u015bnie. Kto wie jak potoczy\u0142yby si\u0119 ich losy gdyby nie zostali na zawsze w g\u00f3rach?<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli na ca\u0142y himalaizm spojrze\u0107 pod k\u0105tem stylu, i wybra\u0107 dokonania kt\u00f3re sami wspinacze uznaj\u0105 za te najbardziej inspiruj\u0105ce i warte najwy\u017cszego uznania, to sprawa wygl\u0105da jeszcze inaczej. S\u0105 bowiem w historii polskiego himalaizmu postaci, kt\u00f3re w wy\u015bcigu o o\u015bmiotysi\u0119czniki niemal w og\u00f3le bra\u0142y udzia\u0142u.<\/p>\n\n\n\n

Poni\u017cszy tekst nie jest kanoniczn\u0105, zamkni\u0119t\u0105 list\u0105 wielkich postaci polskiego himalaizmu. Na pewno jednak wszyscy poni\u017cej wymienieni tworz\u0105 polski wysokog\u00f3rski panteon, swoist\u0105 Hall of Fame. Wielu nazwisk na tej li\u015bcie nie znajdziecie, ale to tylko dow\u00f3d na to, \u017ce w tej dziedzinie cierpimy na kl\u0119sk\u0119 urodzaju.<\/p>\n\n\n\n

Samo okre\u015blenie tego czym jest himalaizm nie jest takie proste. Polecamy wam arcyciekaw\u0105 rozmow\u0119 o tym z Januszem Go\u0142\u0105bem, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cecie przeczyta\u0107 tutaj.<\/a><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"P\u00f3\u0142nocna
P\u00f3\u0142nocna \u015bciana Mount Everestu. Od tego szczytu polscy himalai\u015bci zacz\u0119li er\u0119 lodowych wojownik\u00f3w. (fot. Luca Galuzzi \/ Wikimedia Commons)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Polski himalaizm – kr\u00f3tka historia<\/h2>\n\n\n\n

Historia polskiego himalaizmu to temat na ksi\u0105\u017ck\u0119 i by\u0142by to raczej opas\u0142y tom. Jednak pobie\u017cne jej przedstawienie jest konieczne zanim zag\u0142\u0119bimy si\u0119 w \u017cyciorysy kolejnych postaci. Stwierdzenie, \u017ce eksploracja g\u00f3r wysokich 40 czy 70 lat temu wygl\u0105da\u0142a inaczej ni\u017c dzi\u015b jest oczywi\u015bcie truizmem. W przypadku polskich wspinaczy jednak opr\u00f3cz naturalnej ewolucji wspinania, przeszkod\u0105 by\u0142y wzgl\u0119dy geopolityczne.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsz\u0105 polsk\u0105 wypraw\u0105 w Himalaje by\u0142a ekspedycja na Nanda Devi East w 1939 roku. Na szczyt maj\u0105cy 7434 m wysoko\u015bci, polscy himalai\u015bci \u2013 Jakub Bujak i Janusz Klarner \u2013 dotarli 1 lipca. Trzy tygodnie p\u00f3\u017aniej w czasie pr\u00f3by zdobycia innego szczytu, Trisul, zgin\u0119li dwaj pozostali cz\u0142onkowie wyprawy: Stefan Bernadzikiewicz i Adam Karpi\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n

Na kolejn\u0105 wypraw\u0119 trzeba by\u0142o czeka\u0107 30 lat. W 1969 roku zn\u00f3w ma\u0142y, czteroosobowy zesp\u00f3\u0142 wyjecha\u0142 w Karakorum. I zn\u00f3w z sukcesem. Zdobyto wysoki sze\u015bciotysi\u0119cznik, Malubiting P\u00f3\u0142nocny i pr\u00f3bowano zdoby\u0107 g\u0142\u00f3wny, ponadsiedmiotysi\u0119czny szczyt masywu.<\/p>\n\n\n\n

W latach 70. wypraw by\u0142o ju\u017c ca\u0142kiem sporo. Kangbachen, Rakaposhi, Kanczendzonga, Gaszebrum III, Broad Peak Middle, Shispare, Lhotse, Noszak\u2026 Polscy himalai\u015bci zdobywali do\u015bwiadczenie i zacz\u0119li coraz ambitniej \u201crozpycha\u0107\u201d si\u0119 w g\u00f3rach wysokich.<\/p>\n\n\n\n

Bieg historii spowodowa\u0142, \u017ce Polacy nie mogli bra\u0107 udzia\u0142u w zdobywaniu dziewiczych o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w. Wszystkie jednak zdobyto latem i to w\u0142a\u015bnie polscy himalai\u015bci byli prekursorami himalaizmu zimowego. Od 1980 do 1988 polskie ekspedycje dokona\u0142y pierwszych zimowych wej\u015b\u0107 na siedem z czternastu o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w. Po latach przerwy dopisali do listy jeszcze trzy. W\u0142a\u015bnie te dziewi\u0119\u0107 zimowych sezon\u00f3w w Himalajach spowodowa\u0142o, \u017ce do polskich himalaist\u00f3w przylgn\u0119\u0142o okre\u015blenie \u201elodowi wojownicy\u201d.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Nanda Devi, pierwszy sukces polskich himalaist\u00f3w z 1939 roku. (fot. Wikimedia Commons)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Polscy himalai\u015bci – zdobywcy Korony Himalaj\u00f3w i Karakorum<\/h3>\n\n\n\n

Na li\u015bcie zdobywc\u00f3w Korony Himalaj\u00f3w i Karakorum s\u0105 trzy polskie nazwiska. Jerzy Kukuczka, Krzysztof Wielicki i Piotr Pustelnik. To bez w\u0105tpienia postaci, kt\u00f3re na li\u015bcie najs\u0142ynniejszych polskich himalaist\u00f3w musz\u0105 si\u0119 pojawi\u0107. W tym tek\u015bcie ka\u017cdemu z nich po\u015bwi\u0119camy raptem kilka zda\u0144, a g\u00f3rski \u017cyciorys ka\u017cdego wymaga\u0142by obszernej ksi\u0105\u017cki. Takie ksi\u0105\u017cki zreszt\u0105 ju\u017c si\u0119 ukaza\u0142y. Je\u015bli chcecie o polskich himalaistach, kt\u00f3rzy zdobyli Koron\u0119 Himalaj\u00f3w i Karakorum przeczyta\u0107 wi\u0119cej, to polecamy wam ten tekst<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Jerzy Kukuczka<\/h3>\n\n\n\n

Kiedy zaledwie rok po Reinholdzie Messnerze, wchodz\u0105c na Sziszapangm\u0119 (z Arturem Hajzerem) sta\u0142 si\u0119 drugim cz\u0142owiekiem w historii, kt\u00f3ry zdoby\u0142 Koron\u0119 Himalaj\u00f3w i Karakorum, Austriak wys\u0142a\u0142 do niego depesz\u0119 o tre\u015bci: \u201eNie jeste\u015b drugi, jeste\u015b wielki”. To najlepiej podsumowuje kim Kukuczka by\u0142 dla wsp\u00f3\u0142czesnych mu himalaist\u00f3w. A\u017c 11 szczyt\u00f3w zdoby\u0142 wytyczaj\u0105c nowe drogi, a cztery zim\u0105. Cho\u0107 pocz\u0105tkowo nie wr\u00f3\u017cono mu wielkiej kariery w g\u00f3rach wysokich, historia pokaza\u0142a, \u017ce by\u0142o dok\u0142adnie odwrotnie. Jest nie tylko najs\u0142ynniejszym polskim himalaist\u0105, ale te\u017c jedn\u0105 z najbardziej znacz\u0105cych postaci w wymiarze \u015bwiatowym. <\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Polscy
Jerzy Kukuczka pod Everestem w 1980 roku. (fot. Wikipedia)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Krzysztof Wielicki<\/h3>\n\n\n\n

Drugi Polak z Koron\u0105 Himalaj\u00f3w i Karakorum. Cho\u0107 wielokrotnie bra\u0142 z Kukuczk\u0105 udzia\u0142 w tych samych ekspedycjach, tylko raz  – w 1986 na Kanczendzong\u0119 \u2013 weszli razem. Wielicki ma na koncie ma nie tylko trzy pierwsze wej\u015bcia zimowe, w tym to najwa\u017cniejsze, na Everest, kt\u00f3rym z Leszkiem Cichym udowodni\u0142, \u017ce o\u015bmiotysi\u0119czniki zim\u0105 s\u0105 do zdobycia. Sze\u015bciokrotnie wchodzi\u0142 na najwy\u017csze g\u00f3ry na Ziemi samotnie. Na Lhotse nie do\u015b\u0107, \u017ce solo, ale wszed\u0142 jako pierwszy historii zim\u0105 \u2013 to wyczyn, kt\u00f3rego nikomu nie uda\u0142o si\u0119 powt\u00f3rzy\u0107. Jego samotne wej\u015bcie na Broad Peak, kiedy od wyj\u015bcia do powrotu do bazy zaj\u0119\u0142o mu to poni\u017cej doby by\u0142o pierwszym takim \u201esprinterskim\u201d wyczynem na o\u015bmiotysi\u0119czniku.<\/p>\n\n\n\n

O tym czy himalaizm uprawiany na najwy\u017cszym poziomie jest zawodem rozmawiali\u015bmy z Krzysztofem Wielickim w jednym z odcink\u00f3w naszego podcastu.<\/a><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Polscy
Krzysztof Wielicki<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Piotr Pustelnik<\/h3>\n\n\n\n

Swoj\u0105 Himalajsk\u0105 karier\u0119 zacz\u0105\u0142 do\u015b\u0107 p\u00f3\u017ano. Sw\u00f3j pierwszy o\u015bmiotysi\u0119cznik \u2013 Gaszerbrum II \u2013 zdoby\u0142 maj\u0105c 39 lat, czyli w tym samym wieku, w kt\u00f3rym Kukuczka zako\u0144czy\u0142 projekt. Mimo to w 2010 zako\u0144czy\u0142 go z powodzeniem wej\u015bciem na Annapurn\u0119, cho\u0107 ten szczyt zdoby\u0142 dopiero w pi\u0105tej pr\u00f3bie. W\u00f3wczas jednak zawr\u00f3ci\u0142 tu\u017c przed szczytem ratuj\u0105c \u017cycie wspinaczowi z Tybetu. M\u00f3wi o sobie, \u017ce jest rzemie\u015blnikiem i jego si\u0142\u0105 jest up\u00f3r i determinacja. Kiedy zako\u0144czy\u0142 projekt zdobycia Korony Himalaj\u00f3w i Karakorum, by\u0142 najstarszym wspinaczem na tej li\u015bcie. Od maja 2016 by\u0142 prezesem Polskiego Zwi\u0105zku Alpinizmu, obecnie jest jego wiceprezesem.<\/p>\n\n\n\n

Polecamy wam zapis podcastu z Piotrem Pustelnikiem<\/a>, w kt\u00f3rym m\u00f3wi o dylematach dotycz\u0105cych \u0142\u0105czenia \u017cycia rodzinnego z pasj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Polscy
Piotr Pustelnik (fot. Piotr Deska)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Tadeusz Piotrowski<\/h3>\n\n\n\n

Jest jedn\u0105 z legendarnych postaci polskiego himalaizmu. W 1973 roku, razem z Andrzejem Zawad\u0105, zdoby\u0142 zim\u0105 Noszak, mierz\u0105cy 7492 m najwy\u017cszy szczyt Afganistanu. By\u0142 to pierwszy w historii siedmiotysi\u0119czny szczyt zdobyty zim\u0105. Rok p\u00f3\u017aniej bra\u0142 udzia\u0142 w wyprawie na Lhotse, kiedy ustanowiono \u00f3wczesny zimowy rekord wysoko\u015bci (ok. 8250 m). Jego najs\u0142ynniejsz\u0105 himalajsk\u0105 wspinaczk\u0105 jest wej\u015bcie na K2, now\u0105 drog\u0105 nazywan\u0105 dzisiaj \u201ePolish Line\u201d, z Jerzym Kukuczk\u0105. Podczas zej\u015bcia zgubi\u0142 raki i spad\u0142, niemal str\u0105caj\u0105c partnera. \u201ePolish Line\u201d do dzisiaj nie zosta\u0142a w ca\u0142o\u015bci powt\u00f3rzona.<\/p>\n\n\n\n

Andrzej Zawada<\/h3>\n\n\n\n

\u201eLider\u201d \u2013 taki przydomek zyska\u0142 Zawada. To on uwa\u017cany jest za ojca nie tylko polskiego himalaizmu zimowego, ale himalaizmu zimowego w og\u00f3le. Mimo tego, \u017ce nie mia\u0142 w dorobku \u017cadnego o\u015bmiotysi\u0119cznika a jego wykaz wej\u015b\u0107 na ni\u017csze szczyty nie by\u0142by efektowny w por\u00f3wnaniu z innymi postaciami wymienionymi w tym artykule. Na wyprawach, kt\u00f3re organizowa\u0142 wychowali si\u0119 w zasadzie wszyscy wielcy polscy himalai\u015bci tamtych czas\u00f3w. To on prowadzi\u0142 wypraw\u0119 na Everest w 1980 roku i to on postawi\u0142 przed \u201elodowymi wojownikami\u201d cel w postaci zimowego wej\u015bcia na K2.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Polscy
Andrzej Zawada w 1980 w czasie zimowej wyprawy na Mount Everest (fot. Wikipedia)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Ryszard Paw\u0142owski<\/h3>\n\n\n\n

Jest jednym z tych s\u0142ynnych polskich himalaist\u00f3w, kt\u00f3rzy nie zdobyli wszystkich 14 o\u015bmiotysi\u0119cznych szczyt\u00f3w. Mimo to, jego nazwisko pada zawsze gdy wymienia si\u0119 Kukuczk\u0119 czy Wielickiego, zreszt\u0105 wspina\u0142 si\u0119 z oboma wielokrotnie. Wszed\u0142 na jedena\u015bcie o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w. By\u0142 partnerem Kukuczki w czasie feralnej wspinaczki na Lhotse. Na Evere\u015bcie by\u0142 pi\u0119ciokrotnie, na Gaszerbrumie II trzy razy. Wspina si\u0119 w g\u00f3rach wysokich nieprzerwanie od ponad 40 lat podczas gdy wielu jego r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w ju\u017c dawno przesz\u0142o na wysokog\u00f3rsk\u0105 emerytur\u0119. Jest aktywnym przewodnikiem g\u00f3rskim i niewielu nie tylko polskich himalaist\u00f3w ale wspinaczy w og\u00f3le mo\u017ce pochwali\u0107 si\u0119 cho\u0107 zbli\u017conym do niego dorobkiem. Na Ama Dablam, Aconcagu\u0119, Island Peak czy Elbrus wchodzi\u0142 nawet 40 razy! W styczniu tego roku zdoby\u0142 przedostatni szczyt z Wulkanicznej Korony Ziemi \u2013 Mount Sidley na Antarktydzie.<\/p>\n\n\n\n

Wojtek Kurtyka<\/h3>\n\n\n\n

Kurtyka jest postaci\u0105 wymykaj\u0105c\u0105 si\u0119 pr\u00f3bom por\u00f3wnania z kimkolwiek innym. Wspinaczem jakby z innego wymiaru. Nikt inny chyba – tak jak on – nie jest wymieniany przez m\u0142odych wspinaczy jak autorytet i wz\u00f3r etycznego podej\u015bcia do g\u00f3r wysokich. Niemal ka\u017cde jego przej\u015bcie, czy to w Himalajach i Karakorum, czy w ska\u0142kach Jury jest pierwsze, nadzwyczajne i \u0142amie schematy. Na o\u015bmiotysi\u0119czniki wchodzi\u0142 nowymi drogami, a czasem\u2026 nie wchodzi\u0142, bo interesowa\u0142o go wytyczenie pi\u0119knej linii a nie zaliczenie szczytu. W 2016 zosta\u0142 wyr\u00f3\u017cniony nagrod\u0105 Z\u0142otego Czekana za ca\u0142okszta\u0142t dokona\u0144 w g\u00f3rach \u2013 cho\u0107 wierny swoim przekonaniom wcze\u015bniej odmawia\u0142 jej przyj\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Polscy
Wojtek Kurtyka (fot. Piotr Dro\u017cd\u017c)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Maciej Berbeka<\/h3>\n\n\n\n

Wszed\u0142 jako pierwszy cz\u0142owiek zim\u0105 na trzy o\u015bmiotysi\u0119czniki. W 1984 na Manaslu, w 1985 na Czo Oju (jedyne z pierwszych zimowych wej\u015b\u0107 poprowadzone now\u0105 drog\u0105) i w 2013 na Broad Peak, gdzie zagin\u0105\u0142 razem z Tomkiem Kowalskim podczas zej\u015bcia. W 1988, w czasie zimowej wyprawy na K2 by\u0142 bliski zdobycia Broad Peak w stylu alpejskim, ale zawr\u00f3ci\u0142 na tzw. przedwierzcho\u0142ku \u2013 Rocky Summit, przekonany, \u017ce dotar\u0142 na szczyt. By\u0142 w\u00f3wczas pierwszym himalaist\u0105 w historii, kt\u00f3ry przekroczy\u0142 zim\u0105 granic\u0119 8000 m.<\/p>\n\n\n\n

Artur Hajzer<\/h3>\n\n\n\n

Zdobywca siedmiu o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w. W 1987 dokona\u0142 z Kukuczk\u0105 pierwszego zimowego wej\u015bcia na Annapurn\u0119. Na Manaslu, Sziszapangm\u0119 i Annapurn\u0119 Wschodni\u0105 wszed\u0142 nowymi drogami. Trzykrotnie pr\u00f3bowa\u0142 z Krzysztofem Wielickim rozwi\u0105za\u0107 jeden z najs\u0142ynniejszych \u201eproblem\u00f3w himalaizmu\u201d \u2013 po\u0142udniow\u0105 \u015bcian\u0119 Lhotse. To ponad trzykilometrowej wysoko\u015bci urwisko jest uznawane za najwi\u0119ksze wyzwanie w g\u00f3rach wysokich. Wielicki i Hajzer dotarli do wysoko\u015bci 8300 m.<\/p>\n\n\n\n

Hajzer by\u0142 pomys\u0142odawc\u0105 i pierwszym szefem programu Polski Himalaizm Zimowy, kt\u00f3rego efektem by\u0142o m. in. pierwsze zimowe wej\u015bcie na Gaszerbrum I w 2012 roku i na Broad Peak rok p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Po\u0142udniowa
Po\u0142udniowa \u015bciana Lhotse, kt\u00f3r\u0105 pr\u00f3bowali pokona\u0107 tacy polscy himalai\u015bci jak Jerzy Kukuczka, Artur Hajzer, Krzysztof Wielicki i Ryszard Paw\u0142owski. (fot. Wikimedia Commons)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Wanda Rutkiewicz<\/h3>\n\n\n\n

Niekwestionowana pierwsza dama polskiego himalaizmu. W tym nadzwyczaj zmaskulinizowanym \u015bwiatku zdoby\u0142a sobie zas\u0142u\u017cony szacunek. Dwukrotnie zostawi\u0142a w tyle ca\u0142\u0105 elit\u0119 polskich himalaist\u00f3w. By\u0142a pierwsz\u0105 kobiet\u0105 (i pierwsz\u0105 Polk\u0105) na K2 i pierwsz\u0105 Europejk\u0105 na Evere\u015bcie. Wesz\u0142a na osiem z czternastu o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w. Mia\u0142a te\u017c niema\u0142e sukcesy w ni\u017cszych g\u00f3rach. Pokona\u0142a dwie z trzech s\u0142ynnych p\u00f3\u0142nocnych \u015bcian Alp \u2013 Eiger i Matterhorn, na dodatek na tym drugim dokonuj\u0105c pierwszego kobiecego zimowego przej\u015bcia. Zagin\u0119\u0142a w 1992 roku na zboczach Kanczendzongi, realizuj\u0105c sw\u00f3j projekt zdobycia Korony Himalaj\u00f3w i Karakorum, kt\u00f3ry nazwa\u0142a \u201eKarawan\u0105 do marze\u0144\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Kinga Baranowska<\/h3>\n\n\n\n

To nie Wanda Rutkiewicz, ale Kinga Baranowska jest Polk\u0105, kt\u00f3ra ma na koncie najwi\u0119cej zdobytych o\u015bmiotysi\u0119cznych szczyt\u00f3w – dziewi\u0119\u0107. Na trzech z nich \u2013 Dhaulagiri, Manaslu i Kanczendzondze – by\u0142a pierwsz\u0105 Polk\u0105. Po jej wej\u015bciu na ten ostatni, Polska zosta\u0142a pierwszym krajem, kt\u00f3rego przedstawicielki zdoby\u0142y wszystkie czterna\u015bcie o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w. Wspina\u0142a si\u0119 w g\u00f3rach wysokich wy\u0142\u0105cznie w najwy\u017cej cenionym przez himalaist\u00f3w stylu \u2013 bez korzystania bez dodatkowego tlenu z butli oraz bez pomocy Szerp\u00f3w. Dwukrotnie pr\u00f3bowa\u0142a zdoby\u0107 K2. Porterzy przemierzaj\u0105cy lodowiec Baltoro do dzisiaj pami\u0119taj\u0105 Wand\u0119 Rutkiewicz – kt\u00f3ra przemierzy\u0142a go o kulach – i w\u0142a\u015bnie King\u0119 Baranowsk\u0105. <\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Kinga
Kinga Baranowska (fot. Wikimedia Commons)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Adam Bielecki<\/h3>\n\n\n\n

W powszechnej \u015bwiadomo\u015bci Adam Bielecki jest jednym z czw\u00f3rki polskich himalaist\u00f3w, kt\u00f3rzy w brawurowej akcji ratunkowej na Nanga Parbat, odnale\u017ali i sprowadzili bezpiecznie Elizabeth Revol. Jest jednak wspinaczem z niezaprzeczalnymi wysokog\u00f3rskimi osi\u0105gni\u0119ciami. Jednym z nowego pokolenia wspinaczy, kt\u00f3rzy zacz\u0119li dzia\u0142a\u0107 d\u0142ugo po tym jak swoje sukcesy odnosili polscy himalai\u015bci “z\u0142otej ery”. Mimo to, w ramach wypraw PHZ, zdoby\u0142 zim\u0105 jako pierwszy Gaszerbrum I (z Januszem Go\u0142\u0105bem) i Broad Peak (z Maciejem Berbek\u0105, Tomaszem Kowalskim i Arturem Ma\u0142kiem). Wszed\u0142 te\u017c na K2, Gaszerbrum II i Makalu. <\/p>\n\n\n\n

O tym jaki pogl\u0105d na himalaizm ma Adam Bielecki, mo\u017cecie si\u0119 dowiedzie\u0107 z zapisu naszego podcastu.<\/a><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Polscy
Adam Bielecki (fot. 8academy)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Anna Czerwi\u0144ska<\/h3>\n\n\n\n

Kolejna, po Rutkiewicz i Baranowskiej znakomita polska himalaistka, kt\u00f3ra \u015bwi\u0119ci\u0142a sukcesy w najwy\u017cszych g\u00f3rach \u015bwiata. Zdoby\u0142a sze\u015b\u0107 o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w (Nanga Parbat, Mount Everest, Lhotse, Czo Oju, Gaszerbrum II i Makalu). Na K2 wytyczaj\u0105c now\u0105 drog\u0119 z Krystyn\u0105 Palmowsk\u0105 i Januszem Majerem dotar\u0142a do 8200. Podczas dw\u00f3jkowego ataku z Palmowsk\u0105 na Broad Peak wycofa\u0142a si\u0119 po doj\u015bciu na przedwierzcho\u0142ek.<\/p>\n\n\n\n

By\u0142a te\u017c jedyn\u0105 opr\u00f3cz Moniki Witkowskiej himalaistk\u0105, kt\u00f3ra postanowi\u0142a skompletowa\u0107 Koron\u0119 Ziemi, czyli najwy\u017csze szczyty wszystkich kontynent\u00f3w. Czerwi\u0144ska by\u0142a te\u017c niezwykle p\u0142odn\u0105 pisark\u0105. Pisa\u0142a o g\u00f3rach z wielk\u0105 pasj\u0105 i jej ksi\u0105\u017cki z serii \u201eG\u00f3rFanka\u201d ciesz\u0105 si\u0119 ogromn\u0105 popularno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Anna
Anna Czerwi\u0144ska w 2015 roku.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Andrzej Bargiel<\/h3>\n\n\n\n

Andrzej Bargiel jest kojarzony \u2013 i s\u0142usznie \u2013 g\u0142\u00f3wnie ze zjazdami z o\u015bmiotysi\u0119cznych szczyt\u00f3w na nartach. Tyle, \u017ce \u017ceby zjecha\u0107, trzeba najpierw wej\u015b\u0107. Gdyby nawet spojrze\u0107 zatem na sam\u0105 \u201ewspinaczkow\u0105\u201d cz\u0119\u015b\u0107 jego wyczyn\u00f3w \u2013 to i tak s\u0105 imponuj\u0105ce. Zdoby\u0142 sze\u015b\u0107 o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w – wi\u0119cej ni\u017c inni znakomici polscy himalai\u015bci – i z wszystkich zjecha\u0142 na nartach. W niekt\u00f3rych wypadkach (np. na Manaslu) nie by\u0142o mo\u017cliwe zjechanie z samego szczytu. Z K2 zjecha\u0142 jako pierwszy cz\u0142owiek w historii \u2013 i to z samego szczytu do bazy bez zdejmowania nart. Dwukrotnie \u2013 w 2019 i 2022 \u2013 pr\u00f3bowa\u0142 zdoby\u0107 i zjecha\u0107 z Mount Everest.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Jest znany z nieprawdopodobnej wr\u0119cz wydolno\u015bci i szybko\u015bci w dzia\u0142aniu w g\u00f3rach. Jest rekordzist\u0105 Elbrus Race (ponad 300 m przewy\u017cszenia) i najszybszym zdobywc\u0105 \u015anie\u017cnej Pantery \u2013 pi\u0119ciu trudnych siedmiotysi\u0119cznik\u00f3w w pasmach Pamiru i Tienszanu.<\/p>\n\n\n\n

Polscy himalai\u015bci, kt\u00f3rych na tej li\u015bcie zabrak\u0142o.<\/h3>\n\n\n\n

Ta lista nie jest oczywi\u015bcie wyczerpuj\u0105ca. Brak na niej cho\u0107by takich nazwisk jak Anna Okopi\u0144ska, Krystyna Palmowska, Halina Kr\u00fcger-Syrokomska, Dobros\u0142awa Miodowicz-Wolf, Leszek Cichy, Janusz Onyszkiewicz, Krzysztof Zdzitowiecki, Wojciech Wr\u00f3\u017c, Aleksander Lwow, Ryszard Szafirski, Janusz Majer, Maciej Pawlikowski, Zygmunt Heinrich, Janusz Kurczab, Andrzej Czok \u2026 Wymienia\u0107 mo\u017cna bez ko\u0144ca. Wszyscy do\u0142o\u017cyli swoj\u0105 cegie\u0142k\u0119 do tego co nazywa si\u0119 \u201ez\u0142ot\u0105 er\u0105 polskiego himalaizmu\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Polscy himalai\u015bci dzi\u015b<\/h2>\n\n\n\n

Po \u201et\u0142ustych\u201d latach osiemdziesi\u0105tych przysz\u0142y dla polskich himalaist\u00f3w czasy nieco gorsze. Trudno by\u0142o dor\u00f3wna\u0107 wyczynom starszych koleg\u00f3w, zw\u0142aszcza \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 z nich by\u0142a niepowtarzalna. Nie da si\u0119 zrobi\u0107 ponownego pierwszego wej\u015bcia zimowego na Everest czy Lhotse. Jedynym wyj\u015bciem by\u0142o szukanie innych cel\u00f3w. Mniej medialnie g\u0142o\u015bnych, ale wysoko cenionych w \u015brodowisku. Nie wszyscy s\u0105 himalaistami par excellence<\/em>. Dzia\u0142aj\u0105 w g\u00f3rach wysokich, ale wybieraj\u0105 szczyty w Patagonii, na Alasce, w Pamirze, Hindukuszu czy w tak niezwyk\u0142ych miejscach jak Grenlandia czy Ziemia Baffina. Ich dokonania s\u0105 zauwa\u017cane i podziwiane przez \u015brodowisko wspinaczkowe. Marek Raganowicz, Marcin Tomaszewski, Maciej Kimel, Micha\u0142 Czech, Wadim Jab\u0142o\u0144ski, czy wspomniany ju\u017c Adam Bielecki \u2013 to wspinacze, kt\u00f3rzy cho\u0107 nie celuj\u0105 w o\u015bmiotysi\u0119czniki, na pewno mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 postaciami r\u00f3wnie istotnymi co najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci z przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n

\n
\"Nanga
Nanga Parbat, szczyt kt\u00f3ry Tomek Mackiewicz zdoby\u0142 zim\u0105 po wielu latach pr\u00f3b. (fot. Wikimedia Commons)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Znani polscy himalai\u015bci – czy ka\u017cdy mo\u017ce zosta\u0107 himalaist\u0105?<\/h2>\n\n\n\n

Wszystko zale\u017cy od tego jak w\u0105sko to poj\u0119cie zdefiniujemy. Czy kto\u015b kto zdoby\u0142 jeden o\u015bmiotysi\u0119cznik jest himalaist\u0105? A co je\u015bli to by\u0142 “tylko” siedmiotysi\u0119cznik? Czy ci, kt\u00f3rzy wchodz\u0105 na najwy\u017csze szczyty w ramach komercyjnych wypraw, ze wszystkimi mo\u017cliwymi udogodnieniami s\u0105 godni takiego miana?<\/p>\n\n\n\n

Tych w\u0105tpliwo\u015bci nie b\u0119dziemy nawet pr\u00f3bowa\u0107 rozstrzygn\u0105\u0107, bo to chyba niewykonalne. W \u015brodowisku wysokog\u00f3rskim – jak w ka\u017cdym innym – jest tyle opinii ilu ludzi. I ka\u017cdy ma na potwierdzenie swojej opinii sensowne argumenty. S\u0105 te\u017c postaci, kt\u00f3re wymykaj\u0105 si\u0119 szablonowemu rozumieniu sprawy. Nie daj\u0105 si\u0119 zaszufladkowa\u0107 i id\u0105 w\u0142asn\u0105 drog\u0105, czasem pod pr\u0105d. Taki by\u0142 Tomek Mackiewicz, enfant terrible<\/em> polskiego himalaizmu. Od 2010 roku niezmiennie, ka\u017cdej zimy dociera\u0142 do najcz\u0119\u015bciej pustej bazy pod Nanga Parbat i par\u0142 w g\u00f3r\u0119. Raz sz\u0142o mu lepiej, raz gorzej, ale mimo braku do\u015bwiadczenia, kt\u00f3re mieli najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci, nie odpuszcza\u0142. W 2018 roku dotar\u0142 na szczyt i ju\u017c stamt\u0105d nie wr\u00f3ci\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119cej os\u00f3b pr\u00f3buje oczywi\u015bcie zdoby\u0107 Mount Everest. Z jednej strony dlatego, \u017ce to Dach \u015awiata, ale z drugiej dlatego, \u017ce jest cz\u0119\u015bci\u0105 Korony Ziemi. Co ciekawe, wiele z nich, jak Martyna Wojciechowska czy Monika Witkowska uwa\u017ca si\u0119 za przede wszystkim za podr\u00f3\u017cniczki. Bez w\u0105tpienia zdobycie najwy\u017cszych szczyt\u00f3w wszystkich kontynent\u00f3w wyczerpuje definicj\u0119 podr\u00f3\u017cowania.<\/p>\n\n\n\n

Ten temat poruszony jest poniek\u0105d w podca\u015bcie z Bogumi\u0142em S\u0142am\u0105, kt\u00f3rego zapis mo\u017cecie przeczyta\u0107 tutaj.<\/a><\/p>\n\n\n\n

Co b\u0119dzie dalej?<\/h2>\n\n\n\n

Himalaizm taki jaki by\u0142 g\u0142\u00f3wnym nurtem dzia\u0142alno\u015bci 40 czy 50 lat temu odszed\u0142 w du\u017cej mierze do przesz\u0142o\u015bci wraz ze zrealizowaniem cel\u00f3w jakie sobie w\u00f3wczas stawiano. Eksploracja i odkrycia na o\u015bmiotysi\u0119cznikach s\u0105 coraz mniej mo\u017cliwe bo niewiele zosta\u0142o ju\u017c do rozwi\u0105zania na tych g\u00f3rach \u201eproblem\u00f3w\u201d. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni i przyszli najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci nie zaw\u0142adn\u0105 ju\u017c tak publiczn\u0105 \u015bwiadomo\u015bci\u0105 jak Kukuczka czy Wielicki. Wielu z nich – je\u015bli nie wszyscy \u2013 nie ma jednak nic przeciwko temu bo id\u0105 w g\u00f3ry, \u017ceby spe\u0142nia\u0107 swoje marzenia, a nie po ulotn\u0105 s\u0142aw\u0119.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Himalaizm to jedna z niewielu dziedzin, w kt\u00f3rej polskie dokonania budz\u0105 powszechny podziw. Polacy, cho\u0107 przez dziesi\u0119ciolecia mieli mocno ograniczone mo\u017cliwo\u015bci eksplorowania g\u00f3r najwy\u017cszych, zapisali si\u0119 dobitnie w historii himalaizmu. Najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci to nazwiska znane ka\u017cdemu wspinaczowi pod ka\u017cd\u0105 szeroko\u015bci\u0105 geograficzn\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":82,"featured_media":67659,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[26071],"tags":[26086,26068,26084],"class_list":["post-67641","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-alpinizm","tag-alpinizm","tag-felieton","tag-zima"],"acf":[],"yoast_head":"\nPolscy himalai\u015bci - najs\u0142ynniejsze postaci. | 8academy.pl - portal g\u00f3rski i wspinaczkowy dla aktywnych<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Od przedwojennych pocz\u0105tk\u00f3w, przez er\u0119 "lodowych wojownik\u00f3w" po wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 - najwybitniejsi polscy himalai\u015bci.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Od przedwojennych pocz\u0105tk\u00f3w, przez er\u0119 "lodowych wojownik\u00f3w" po wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 - najwybitniejsi polscy himalai\u015bci.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"8academy.pl - portal g\u00f3rski i wspinaczkowy dla aktywnych\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/pl-pl.facebook.com\/sklep8apl\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-02-29T08:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-06-05T12:58:11+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/cover-5.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1460\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Tomasz Biernacki\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Tomasz Biernacki\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"18 minut\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Polscy himalai\u015bci - najs\u0142ynniejsze postaci. | 8academy.pl - portal g\u00f3rski i wspinaczkowy dla aktywnych","description":"Od przedwojennych pocz\u0105tk\u00f3w, przez er\u0119 \"lodowych wojownik\u00f3w\" po wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 - najwybitniejsi polscy himalai\u015bci.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci","og_description":"Od przedwojennych pocz\u0105tk\u00f3w, przez er\u0119 \"lodowych wojownik\u00f3w\" po wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 - najwybitniejsi polscy himalai\u015bci.","og_url":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/","og_site_name":"8academy.pl - portal g\u00f3rski i wspinaczkowy dla aktywnych","article_publisher":"https:\/\/pl-pl.facebook.com\/sklep8apl\/","article_published_time":"2024-02-29T08:00:00+00:00","article_modified_time":"2024-06-05T12:58:11+00:00","og_image":[{"width":2000,"height":1460,"url":"http:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/cover-5.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Tomasz Biernacki","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Tomasz Biernacki","Szacowany czas czytania":"18 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/"},"author":{"name":"Tomasz Biernacki","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#\/schema\/person\/2bdd3501d6620de31291c8b8b6bcf1e7"},"headline":"Najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci","datePublished":"2024-02-29T08:00:00+00:00","dateModified":"2024-06-05T12:58:11+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/"},"wordCount":3075,"publisher":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/cover-5.jpg","keywords":["Alpinizm","Felieton","Zima"],"articleSection":["Alpinizm"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/","url":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/","name":"Polscy himalai\u015bci - najs\u0142ynniejsze postaci. | 8academy.pl - portal g\u00f3rski i wspinaczkowy dla aktywnych","isPartOf":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/cover-5.jpg","datePublished":"2024-02-29T08:00:00+00:00","dateModified":"2024-06-05T12:58:11+00:00","description":"Od przedwojennych pocz\u0105tk\u00f3w, przez er\u0119 \"lodowych wojownik\u00f3w\" po wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107 - najwybitniejsi polscy himalai\u015bci.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/#primaryimage","url":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/cover-5.jpg","contentUrl":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/cover-5.jpg","width":2000,"height":1460},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/najslynniejsi-polscy-himalaisci\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Najs\u0142ynniejsi polscy himalai\u015bci"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#website","url":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/","name":"8academy.pl - portal g\u00f3rski i wspinaczkowy dla aktywnych","description":"8academy to portal g\u00f3rski o wspinaczce, trekkingu i skiturach. Znajdziesz tu porady, testy sprz\u0119tu i opisy najlepszych rejon\u00f3w. Inspirujemy zdobywc\u00f3w!","publisher":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#organization","name":"8academy.pl - portal g\u00f3rski i wspinaczkowy dla aktywnych","url":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/logo.png","contentUrl":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/logo.png","width":438,"height":315,"caption":"8academy.pl - portal g\u00f3rski i wspinaczkowy dla aktywnych"},"image":{"@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/pl-pl.facebook.com\/sklep8apl\/","https:\/\/www.instagram.com\/8apl\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#\/schema\/person\/2bdd3501d6620de31291c8b8b6bcf1e7","name":"Tomasz Biernacki","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/profile_00-150x150.jpg","contentUrl":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/profile_00-150x150.jpg","caption":"Tomasz Biernacki"},"description":"Ci\u0105gle niespe\u0142niony podr\u00f3\u017cnik, wielbiciel staroci, z entuzjazmem rzuca si\u0119 w ka\u017cdy nowy projekt. Uwa\u017ca, \u017ce zawsze jest dobry moment, \u017ceby wybra\u0107 si\u0119 na drugi koniec \u015bwiata albo nauczy\u0107 czego\u015b nowego. Eksploruje z ciekawo\u015bci\u0105 nowe technologie, ale r\u00f3wnocze\u015bnie ceni tradycyjne, proste rozwi\u0105zania.","url":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/author\/tomasz-biernacki\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67641","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/82"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=67641"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67641\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":67713,"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67641\/revisions\/67713"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/67659"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=67641"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=67641"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=67641"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}