{"id":13547,"date":"2017-09-29T10:27:00","date_gmt":"2017-09-29T08:27:00","guid":{"rendered":"http:\/\/8a.pl\/8academy\/?p=13547"},"modified":"2024-05-20T08:53:45","modified_gmt":"2024-05-20T06:53:45","slug":"jurajskie-dziwadla","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/8a.pl\/8academy\/jurajskie-dziwadla\/","title":{"rendered":"Jurajskie dziwad\u0142a, czyli o wyj\u0105tkowych drogach Jury"},"content":{"rendered":"

Na nic si\u0142a, idealne skr\u0119tki, p\u0142ynno\u015b\u0107 ruchu, gdy stajemy przed drog\u0105, na kt\u00f3rej dzieje si\u0119 jaka\u015b magia. Czasem okazuje si\u0119, \u017ce ca\u0142a ta ,,magia\u201d polega na poci\u0105gni\u0119ciu z fakera do pasa… zdarzaj\u0105 si\u0119 jednak drogi i formacje tak nietypowe, \u017ce trudno je z czymkolwiek por\u00f3wna\u0107. Przez swoj\u0105 odmienno\u015b\u0107 zwykle s\u0105 uznawane za wymagaj\u0105ce i nie ciesz\u0105 si\u0119 du\u017c\u0105 popularno\u015bci\u0105.<\/span><\/p>\n

[O eksploracji dr\u00f3g wspinaczkowych na Jurze rozmawiali\u015bmy w naszym podca\u015bcie z Waldemarem Podhajnym<\/a>]<\/em><\/p>\n

R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 jurajskich dr\u00f3g<\/span><\/h2>\n

Oto parada twor\u00f3w dziwnych, czasem budz\u0105cych zdumienie ju\u017c od momentu, gdy je zobaczymy, a czasem zaskakuj\u0105cych przechwytami. Cz\u0119sto wymagaj\u0105 zaanga\u017cowania ca\u0142ego cia\u0142a, pomys\u0142owo\u015bci i cierpliwo\u015bci. Przy pierwszym kontakcie mog\u0105 wyda\u0107 si\u0119 koszmarem, ale je\u015bli damy im szans\u0119, mog\u0105 nas czego\u015b nauczy\u0107 i okaza\u0107 si\u0119 \u015bwietn\u0105 zabaw\u0105.<\/span><\/p>\n

Nie b\u0119d\u0119 tu wymienia\u0107 ca\u0142ych rejon\u00f3w. Drogi w Mamutowej, na Pochylcu czy na Cimach te\u017c s\u0105 jedyne w swoim rodzaju. Przechwyty na Hipertrofii czy Pot\u0119dze tr\u00f3jk\u0105t\u00f3w to te\u017c ,,magia\u201d. Skupi\u0119 si\u0119 tu na ,,rodzynkach\u201d. Pojedynczych drogach, kt\u00f3re wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 czym\u015b w skali ca\u0142ej Jury. Drogi podzieli\u0142am na kilka kategorii. <\/span><\/p>\n

Jurajskie po\u0142ogi<\/span><\/h2>\n

Na pierwszy ogie\u0144 id\u0105<\/span> po\u0142ogi<\/span> – formacja, kt\u00f3rej na Jurze si\u0119 nie uniknie, cz\u0119\u015bciej nienawidzona ni\u017c kochana. Lista po\u0142ogich dr\u00f3g by\u0142aby d\u0142uga i zupe\u0142nie zb\u0119dna, bo gdziekolwiek nie pojedziemy, jakie\u015b si\u0119 znajd\u0105. Skupimy si\u0119 tylko na jednym ekstremalnie po\u0142ogim po\u0142ogu, czyli takim, na kt\u00f3rym nie wystarczy tylko przytrzyma\u0107 si\u0119 mniejszego chwytu, bo chwytu zwyczajnie nie ma. <\/span>Aria dla Atlety<\/b><\/em> VI.5 (Brandysowa; Dolina B\u0119dkowska) to do\u015b\u0107 ironiczna nazwa dla tej drogi, chyba \u017ce m\u00f3wimy o atlecie inwestuj\u0105cym czas na si\u0142owni g\u0142\u00f3wnie w trening \u0142ydek. 30 metr\u00f3w po\u0142ogu z trudno\u015bciami skoncentrowanymi na ostatnich metrach oznacza, \u017ce jeszcze zanim zaczniemy trudn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107, jedynym, o czym marzymy, jest zdj\u0119cie but\u00f3w. Co najgorsze, mo\u017cna tam sta\u0107 w niesko\u0144czono\u015b\u0107. Koniec drogi wydaje si\u0119 tak bliski, \u017ce wstyd si\u0119 podda\u0107, ale ruszy\u0107 w g\u00f3r\u0119 te\u017c nie\u0142atwo. Patowa sytuacja trwa do momentu, gdy stopy maj\u0105 naprawd\u0119 do\u015b\u0107 i zaczynamy zadawa\u0107 sobie pytanie: dlaczego funduj\u0119 sobie z w\u0142asnej woli t\u0119 tortur\u0119? M\u00f3wi si\u0119, \u017ce wspinanie jest sztuk\u0105 cierpienia i mentalnej gry. W przypadku <\/span>Arii<\/b><\/em> jest to w 100% prawd\u0105. W pewnym momencie po prostu chcemy ju\u017c si\u0119 ze\u015blizgn\u0105\u0107 ze stopnia, zawisn\u0105\u0107 na linie i da\u0107 odpocz\u0105\u0107 skatowanym stopom. Pozorna blisko\u015b\u0107 ko\u0144ca trudno\u015bci daje z\u0142udne wra\u017cenie, \u017ce jeszcze tylko jedno podkopanie nogi, jeszcze jedno wstrzymanie oddechu przy obci\u0105\u017caniu iluzorycznego stopnia, \u017ce p\u00f3\u0142 ruchu dzieli nas od sukcesu… A gdy w ko\u0144cu spadamy (a raczej zsuwamy si\u0119), odkrywamy, \u017ce zosta\u0142o jeszcze kilka skomplikowanych operacji na stopniach i to wcale nie\u0142atwych do rozpracowania. Nagle zrozumia\u0142a staje si\u0119 ma\u0142a ilo\u015b\u0107 powt\u00f3rze\u0144 – ma\u0142o kto ma na tyle samozaparcia, by wybra\u0107 si\u0119 tam drugi raz.<\/span><\/p>\n

\"\"

Brandysowa (fot. Pawe\u0142 Zieli\u0144ski)<\/p><\/div>\n

Droga przedstawia si\u0119 teraz \u00a0jak najgorszy koszmar. Ale nie zra\u017cajcie si\u0119! Je\u015bli podejdzie si\u0119 do niej z dystansem, to wspinanie po niej, mo\u017ce by\u0107 ciekawym do\u015bwiadczeniem i fajn\u0105 zabaw\u0105. Co wi\u0119cej, braki w sile palc\u00f3w czy przedramion nie s\u0105 tam \u017cadnym ograniczeniem.<\/span><\/p>\n

Jurajskie rynny<\/b><\/h2>\n

\u0141atwo wygl\u0105daj\u0105ca z do\u0142u formacja, na kt\u00f3rej mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119, \u017ce nie jeste\u015bmy w stanie porobi\u0107 poszczeg\u00f3lnych ruch\u00f3w\u2026<\/span><\/p>\n

Na Jurze znajdziemy ca\u0142kiem sporo dr\u00f3g we wkl\u0119s\u0142ych formacjach, jednak najdziwniejsza z nich to <\/span>Rynna Biernackiego<\/b><\/em> VI.4\/4+ w Olsztynie. Nie ma chwyt\u00f3w, nie ma stopni, jest tylko pionowy lej, w kt\u00f3rym trzeba wypiera\u0107 si\u0119 ,,z niczego\u201d r\u0119kami i podkopywa\u0107 na zmian\u0119 szybko nogi. To droga, na kt\u00f3rej w dowolnym momencie mo\u017cna pu\u015bci\u0107 si\u0119 r\u0119kami ska\u0142y, ale ju\u017c po pierwszych metrach trzeba restowa\u0107 \u0142ydki. Nie\u0142atwe, ale zabawne.<\/span><\/p>\n

\"\"

Rynna Biernackiego (fot. Andrzej Mirek)<\/p><\/div>\n

Je\u015bli chcemy spr\u00f3bowa\u0107 \u0142atwiejszego wspinania w podobnej formacji, oto kilka propozycji, kt\u00f3re nie b\u0119d\u0105 a\u017c tak zab\u00f3jcze dla st\u00f3p, a i jakie\u015b chwyty si\u0119 na nich znajd\u0105:<\/span><\/p>\n

    \n
  • Zawiercia\u0144ski Syfon<\/strong><\/em> \u00a0(VI.3+\/4, Rz\u0119dkowice)<\/span><\/li>\n
  • Bal boa<\/strong><\/em> (VI.3+, Pazurek)<\/span><\/li>\n
  • Ewa Wachowicz poleca<\/strong><\/em> (VI.3, \u0141\u0119\u017cec)<\/span><\/li>\n<\/ul>\n
    \"wspinanie

    Piotr Zgadzaj na Zawiercianski syfon (fot Pawe\u0142 Wrona)<\/p><\/div>\n

    Jurajskie sztolnie i studnie<\/b><\/h2>\n

    Nie jest ich wiele, a i o tych kilku istniej\u0105cych nie ka\u017cdy wie. S\u0105 to tunele w skale, kt\u00f3re wida\u0107 dopiero gdy pod nie podejdziemy. Sztolnia to ciemny, ciasny otw\u00f3r, przez kt\u00f3ry trzeba si\u0119 przecisn\u0105\u0107 – do\u015bwiadczenie do\u015b\u0107 klaustrofobiczne, z gatunku takich, jakich wi\u0119kszo\u015b\u0107 wspinaczy unika. Dwie z nich znajduj\u0105 si\u0119 na Sokolicy w dolinie B\u0119dkowskiej. <\/span><\/p>\n

    Pierwsza to <\/span>Sztolnia Rika<\/b><\/em>. Za wysok\u0105, jak na tak\u0105 formacj\u0119 wycen\u0119: VI.4+, odpowiada (na szcz\u0119\u015bcie) to jak <\/span>dosta\u0107 si\u0119<\/span><\/i> do sztolni, a nie to jak si\u0119 przez ni\u0105 <\/span>przeczo\u0142ga\u0107<\/span><\/i>… Mo\u017ce zaj\u0105\u0107 dobry moment wymy\u015blenie czy lepiej ignorowa\u0107 zamykaj\u0105c\u0105 si\u0119 za nami ska\u0142\u0119 i wspina\u0107 jakby to by\u0142a p\u0142yta, czy mo\u017ce pr\u00f3bowa\u0107 si\u0119ga\u0107 do ty\u0142u? \u00a0Same ruchy mo\u017ce nie s\u0105 jurajsk\u0105 pere\u0142k\u0105, ale dla nagrody w postaci przeczo\u0142gania si\u0119 przez wn\u0119trze serca Sokolicy – mo\u017cna spr\u00f3bowa\u0107.<\/span><\/p>\n

    Je\u015bli stwierdzimy, \u017ce dotarcie do Sztolni Rika<\/strong><\/em> wymaga zbyt wiele wysi\u0142ku, a mimo to mamy ochot\u0119 na czo\u0142ganie w ciemnym tunelu, wystarczy zej\u015b\u0107 nieco ni\u017cej, gdzie startuje <\/span>Sztolnia Supermen\u00f3w<\/b><\/em> o trudno\u015bciach III. W odr\u00f3\u017cnieniu od wcze\u015bniejszej, by j\u0105 znale\u017a\u0107, trzeba wiedzie\u0107, \u017ce tam jest. Ja zda\u0142am sobie spraw\u0119 z jej istnienia, dopiero gdy zobaczy\u0142am j\u0105 w topo. <\/span><\/p>\n

    Nieco mniej klaustrofobiczna, a r\u00f3wnie ciekawa, jest S<\/strong><\/em><\/span>tudnia w Rz\u0119dkowicach <\/em>w Studnisku<\/b>. Ma na tyle du\u017cy przekr\u00f3j, \u017ce mie\u015bci a\u017c trzy drogi: Rys\u0119 w Studnisku V+<\/em>; Studzienn\u0105 Tr\u00f3jk\u0119 III<\/em>; Dzwonnika z Rz\u0119dkowic VI<\/em>. Wej\u015bcie jest niewysokie i \u0142atwo je przeoczy\u0107. W Studni jest zawsze ch\u0142odno i wieje. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n

    Jurajskie rysy i przerysy<\/b><\/h2>\n

    Przerysa<\/span> to przecie\u017c rysa, wi\u0119c sk\u0105d ten podzia\u0142? St\u0105d, \u017ce przerysy to wyj\u0105tkowo wredny podgatunek rys. Trudno si\u0119 w tym sklinowa\u0107, wej\u015b\u0107 do \u015brodka te\u017c si\u0119 nie da. Przej\u015bcie przerysy nigdy nie wygl\u0105da elegancko. Kr\u00f3luj\u0105c\u0105 technik\u0105 jest podpe\u0142zywanie ruchem robaczkowym stopniowo w g\u00f3r\u0119. W Polsce sporo takich formacji znajdziemy w Rudawach, ale w wapieniu nale\u017c\u0105 one do rzadko\u015bci. <\/span><\/p>\n

    Specyfika jurajskiego wapienia oznacza, \u017ce najcz\u0119\u015bciej poza rys\u0105 zawsze ,,co\u015b jest\u201d. 99% normalnych wspinaczy zrobi wszystko, by jak najmniej u\u017cywa\u0107 rysy, nawet je\u015bli generuje to wy\u017csze trudno\u015bci. Rysy, kt\u00f3re naprawd\u0119 wymagaj\u0105 przej\u015bcia ich ,,jak rysy\u201d, sprawiaj\u0105 wiele problem\u00f3w. Cz\u0119\u015b\u0107 z tych wymienionych poni\u017cej da si\u0119 przej\u015b\u0107 ,,nie-rysowo\u201d, ale trzeba by\u0107 albo bardzo upartym, albo bardzo silnym.<\/span><\/p>\n

    \"\"

    Rzecz Gustu – Sowie Ska\u0142y (fot. autorka)<\/p><\/div>\n

    Idealnym przyk\u0142adem takiej drogi jest <\/span>Rzecz Gustu<\/em> na Sowich Ska\u0142ach<\/b> w Piasecznie, z wycenami wahaj\u0105cymi si\u0119 w przedziale VI.2+ do VI.5. Jest to przewieszony offwidth na w\u0142asnej asekuracji. Na t\u0119 drog\u0119 trzeba mie\u0107 camy 4, 5, 6, a i podw\u00f3jny zestaw takich by nie zaszkodzi\u0142. Nie jest on ani najta\u0144szy, ani zbyt przydatny na co dzie\u0144 – mo\u017ce dlatego droga ma tak niewiele powt\u00f3rze\u0144? Nic nie stoi jednak na przeszkodzie, by zawiesi\u0107 w\u0119dk\u0119 i z psychicznym komfortem pobawi\u0107 si\u0119 w szukanie odpowiednich ustawie\u0144. Dla mnie kluczowe by\u0142o sklinowanie dw\u00f3ch pi\u0119\u015bci jedna obok drugiej.\u00a0<\/span>Sk\u0105d r\u00f3\u017cnice w wycenie? Ze sposobu pokonywania. Przechodz\u0105c t\u0119 drog\u0119 jako przerys\u0119, Jaca Zaczkowski wyceni\u0142 j\u0105 na 5.11c, co odpowiada naszemu VI.2+. Mniej zaznajomieni z tak\u0105 formacj\u0105, postawili przy niej VI.5.<\/span><\/p>\n

    Kolejn\u0105 ciekaw\u0105 przerys\u0105 jest <\/span>Gra o Tron<\/em> na Sadku<\/b>. Je\u015bli wycena VI.3 wam niestraszna, we\u017acie poprawk\u0119 na to, \u017ce nawet VI-owy offwidth jest naprawd\u0119 trudny, o ile nie potrafimy si\u0119 porusza\u0107 w takiej formacji. <\/span>Gra o tron<\/b><\/em> to tak\u017ce droga tradowa, jednak podobnie jak przy wcze\u015bniejszej drodze, na tej tak\u017ce mo\u017cna zawiesi\u0107 w\u0119dk\u0119 z s\u0105siedniej drogi i po\u0107wiczy\u0107.<\/span><\/p>\n

    \"\"

    Olga Kosek na Grze o tron (fot Micha\u0142 G\u00f3rzy\u0144ski)<\/p><\/div>\n

    Inne przyk\u0142ady dr\u00f3g z elementami offwidth\u00f3w:<\/span><\/p>\n

      \n
    • Owsiki (V, Dolina Kobyla\u0144ska)<\/span><\/li>\n
    • Czerwone Bdzi\u0105gwy (VI.3+ Go\u0142\u0119bnik, Podzamcze)<\/span><\/li>\n<\/ul>\n

      Linia Specjalna<\/b><\/em> (VI.5\/5+ Jastrz\u0119bnik) sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci: pierwsza to rysa, a druga to po\u0142oga p\u0142yta. Cho\u0107 m\u00f3wi si\u0119 \u017ce to dolna, rysowa cz\u0119\u015b\u0107 odpowiada za wycen\u0119, to najprawdopodobniej w rysowym rejonie nie mia\u0142aby wi\u0119cej ni\u017c VI.4. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 wspinaczy robi oczywi\u015bcie wszystko, by jak najmniej korzysta\u0107 z rysy, przez co droga ma renom\u0119 trudnej w swojej wycenie. Polecam pobawi\u0107 si\u0119 troch\u0119 w \u0142apanie klin\u00f3w d\u0142oni, bo mo\u017cna tam znale\u017a\u0107 ich ca\u0142kiem szerok\u0105 gam\u0119. Wisienk\u0105 na torcie jest wspomniany po\u0142\u00f3g, ze s\u0142abo widocznymi chwytami, kt\u00f3rego lepiej nie lekcewa\u017cy\u0107.<\/span><\/p>\n

      \"\"

      Linia Specjalna (fot Adam Kokot)<\/p><\/div>\n

      W przypadku <\/span>Energoprojektu<\/b><\/em> (VI.5 Sadek) unikanie rysy jest trudniejsze (cho\u0107 nie niemo\u017cliwe). Przewieszenie jest zaskakuj\u0105co du\u017ce, a odleg\u0142o\u015bci mi\u0119dzy boltami na tyle spore, \u017ce trzeba si\u0119 troch\u0119 nam\u0119czy\u0107, nawet tylko po to, by zawiesi\u0107 ekspresy. Rysa jest g\u0142\u0119bsza i szersza ni\u017c ta na Linii Specjalnej<\/em> – klinuje si\u0119 w niej g\u0142\u00f3wnie pi\u0119\u015bci. Nie tyle si\u0119 na niej odpada, co jest si\u0119 z niej gwa\u0142townie <\/span>wypluwanym.<\/span><\/i><\/p>\n

      \"\"

      Krzysztof Banasik na drodze Energoprojekt ( fot. Micha\u0142 Przyby\u0142o)<\/p><\/div>\n

      Inne propozycje:<\/span><\/p>\n

        \n
      • Rysa Babi\u0144skiego <\/b><\/em>(VI.2+, Dolina Bolechowicka) to przyk\u0142ad drogi, kt\u00f3r\u0105 bez problemu mo\u017cna przej\u015b\u0107 nie maj\u0105c poj\u0119cia o technikach rysowych i nie wp\u0142ynie to szczeg\u00f3lnie wyra\u017anie na odczucie trudno\u015bci. Warto jednak spr\u00f3bowa\u0107 klinowa\u0107 stopy – b\u0119dziecie zaskoczeni jak pewnie mo\u017cna tam sta\u0107 w rysie zamiast na \u015bliskich ma\u0142ych stopniach.<\/span><\/li>\n
      • Filar du\u017cego Pochylca <\/b><\/em>(VI.3, Du\u017cy Pochylec) – <\/b>jest tam zaledwie kilka ruch\u00f3w w rysie na d\u0142onie, jednak droga jest d\u0142uga i w pi\u0119knej ekspozycji.<\/span><\/li>\n
      • Cyganka prawd\u0119 ci powie <\/b><\/em>(VI.2, Dolina Brzoskwinki) – rysa, na kt\u00f3rej niejeden ,,spali\u0142 sprz\u0119g\u0142o\u201d po tym, jak dobry znajomy z szerokim u\u015bmiechem poleci\u0142 mu j\u0105 jako ,,dobr\u0105 rozgrzewk\u0119\u201d<\/span>.<\/b><\/li>\n<\/ul>\n

        Jurajskie kominy<\/b><\/h2>\n

        Klaustrofobiczny charakter i do\u015bwiadczenie ograniczaj\u0105ce si\u0119 do pokonania jakiego\u015b IV-owego kominka na kursie powoduj\u0105, \u017ce jurajski wspinacz zwykle tak\u017ce i z t\u0105 formacj\u0105 musi walczy\u0107. Kominy rzadko kiedy maj\u0105 wycen\u0119 wi\u0119ksz\u0105 ni\u017c VI. Czasem s\u0105 jednak cz\u0119\u015bci\u0105 trudniejszej drogi. Tak jest w g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci drogi <\/span>Pisuar pe\u0142en marze\u0144 <\/b><\/em>(VI.5)<\/span> w dolinie Brzoskwinki. Nie znam nikogo, kto by powiedzia\u0142, \u017ce ten komin jest \u0142atwy, znam natomiast osoby, kt\u00f3re z niego spad\u0142y.<\/span><\/p>\n

        \"\"

        Ma\u0142a dupa s\u0142onia (fot. autorka)<\/p><\/div>\n

        Inne jurajskie kominy:<\/span><\/p>\n

          \n
        • Ma\u0142a Dupa S\u0142onia<\/b><\/em> (VI.1, Dupa S\u0142onia, Dolina B\u0119dkowska)- Lepiej potraktowa\u0107 jako ciekawostk\u0119 ni\u017c rozgrzewk\u0119, bo droga zasadniczo odbiega charakterem od innych na Dupie S\u0142onia i ‘nie prze\u0142o\u017cy si\u0119’.<\/span><\/li>\n
        • Komin Zi\u0119by<\/b><\/em> (VI.1, S\u0142oneczne Ska\u0142y) – Prawdopodobnie najtrudniejszy komin na Jurze. Troch\u0119 inny ni\u017c pozosta\u0142e, nieco parametryczny i wymagaj\u0105cy psychicznie\u2026 zreszt\u0105 sami zobaczcie:<\/span><\/span>